PRIVATE Sual: Tesbih namazı nasıl kılınır? Kazası olan da kılabilir mi ve cemaatle kılmak caiz midir?
CEVAP
Sevabı pek çok olan bir namazdır. Peygamber efendimiz amcası Hazret-i Abbas’a, (Sana öğreteceğim şeyi yaptığın zaman, eski-yeni, önceki-sonraki, gizli-açık, hataen veya kasten işlediğin bütün günahları Allahü teâlâ affeder) buyurup tesbih namazının nasıl kılınacağını bildirmiştir. (Ebu Davud, İ. Gazali)
Tesbih namazı, mekruh vakitlerin haricinde her zaman kılınabilir. Eğer gündüz kılınırsa dört rekatte bir, gece kılınırsa iki rekatte bir selam vermek daha iyi olur.
Haftada veya ayda bir veya hiç olmazsa ömürde bir defa olsun bu namazı kılmanın iyi olacağı bildirilmiştir. Her rekatinde 75 defa (Sübhânallahi velhamdülillahi velâ ilâhe illallahü vallahü ekber) tesbihi okunarak kılınan dört rekatlı nafile bir namazdır.
[Fazla yer kaplamaması için, bu tesbih yukarıya kısa olarak siyah harfle yazılmıştır. Tesbih denilince bu anlaşılmalıdır.]
Tesbih namazının kılınışı
Allah rızası için nafile namaza niyet edilir. Sübhâneke’den sonra 15 defa yukarıda bildirilen Tesbih okunur.
Sonra “Velâ havle velâ kuvvete illâ billahil aliyyil azîm” denir, sonra Euzü-Besmele çekilip Fatiha ile bir zamm-ı sure okunur.
Sonra rükuya gitmeden tekrar 10 defa aynı Tesbih okunur. Sonra “Velâ havle velâ kuvvete ilâ billahil aliyyil azîm” denir.
Sonra rükuya varılır, rüku tesbihinden sonra 10 defa Tesbih okunarak, rükudan, (Semiallahü limen hamideh) diyerek doğrulduktan sonra ayakta iken aynı Tesbih 10 defa daha okunur.
Tesbih bittikten sonra, (Rabbena lekel hamd) denir ve secdeye varılır.
Secde tesbihinden sonra 10 defa Tesbih okunur. Secdeden kalkılır, celsede 10 defa Tesbih okunur, ikinci secdede de yine 10 defa Tesbih okunur. Toplamı 75 eder.
İkinci rekata kalkılınca, yine önce 15 defa Tesbih okunur, sonra yine birinci rekattaki gibi hareket edilir, sonra kadeye varılır. Tahiyyat ve salevatlar okunur.
3. ve 4. rekatlar da ilk iki rekat gibi kılınır.
Her rekatte 75 Tesbih okunmuş olur ki, toplamı 300 eder.
Secde-i sehv gerekirse, secdede bu Tesbih okunmaz.
Sual: Bazı kimseler, nâfile bir namaz olan tesbîh namazını cemâatle kılıyorlar. Nâfile namazları cemâatle kılmanın mekrûh olduğunu söyleyince, (Biz önce tesbîh namazı kılmayı adıyoruz. Adayınca tesbîh namazını kılmak vâcib oluyor. Vâcibi de cemâatle kılıyoruz. Bazan da, cemâatle namaza duruyoruz. Sonra da bozuyoruz. Tekrar kılması vâcib olacağı için cemâ’atle kılıyoruz) dediler. Böyle vâcib yaparak cemâatle kılmak câiz midir?
CEVAP
Tesbîh namazı, nâfile olduğu için cemâatle kılınmaz. Dürer’de deniyor ki: Ramazanın dışında, vitir de cemâat ile kılınmaz. Bu husûs icmâ ile sâbittir. Ramazanda terâvîhten başka, cemâat ile nâfile kılınmaz. Ancak çağrılmadan gelen bir kişi, birine iktidâ eder veya iki kişi, bir kişiye uyarsa, mekrûh olmaz. 3 kişide ihtilâf vardır. 4 kişi olursa, ittifâkla mekrûh olur. Bir defa vâcib de olsa cemâatle kılınmaz. Vitir vâcib olduğu hâlde, Ramazan hâricinde cemâatle kılınmaz. Tesbîh namazı nasıl cemâatle kılınabilir? Birşey adak edilince, bunun yapılması lâzım olmak için, beş şarttan biri, yapılacak adağın kendisi günah olmamalıdır. Kurban bayramı günü oruç adamak câiz olur. Çünkü, orucun kendi harâm değildir, bayram günü tutulması harâmdır. Başka gün tutması lâzım olur. (R.Muhtâr)
Nâfile namazı cemâatle kılmayı adayan kimse, mekrûh işlememek için, bu namazı yalnız başına kılar. (Tesbîh namazını cemâatle kılanları görürsem, mekrûh işledikleri ve dinde yanlış bir çığır açtıkları için imâmlarını dövmek nezrim olsun) diye adakta bulunsa, dediğini yapmaz. Yemîn kefâreti verir. Bir namazı kasten bozmak harâmdır, büyük günahtır. Bir harâmdan kaçmak, milyonlarca nâfile namaz kılmaktan evlâdır. Harâm işleyerek farz, mekrûh işleyerek sünnet yapılmaz. Günahtan kaçmak ibâdet yapmaktan önce gelir. (U.Besâir)
Hadîs-i şerîflerde buyuruluyor ki:
(Az bir harâmdan kaçmak, 80 bin nâfile hac sevâbından efdaldir.) [Deylemî]
(Küçük bir günahtan kaçınmak, bütün cin ve insanların ibâdetleri toplamından daha iyidir.) [R.Nâsıhîn]
Nafile namazların cemaatle kılınmayacağı Mektubat-ı Rabbanide de vardır.
Sual: Bugün tesbih namazı kılarken esnedim, ve bu esneme sırasında bilmeyerek estağfirullah dedim. Bu yüzden namazımın bozulduğunu zannettim, ama cemaatle kıldığımızdan, namazı ortada bölemedim ve bu yüzden içimden hiç bir şey demeyerek namazı cemaatle bitirdim. Acaba yanlış mı yaptım?
CEVAP
Namazda estağfirullah demek namazı bozmaz. Tesbih namazı nafile namazdır, nafile namazlar cemaatle kılınmaz. Orada iki üç kişi varsa onlarla kılınabilirse de daha çok kişi olursa kılınmaz, bir de kaza borcu olan nafile kılamaz.